Khi một cuộc gọi từ bệnh viện đến lúc bạn đang ở cách bố mẹ hàng trăm kilomet
“Bệnh viện đang đề nghị chuyển bố/mẹ sang cơ sở khác.”
Với người đang ở gần, đây đã là tình huống cần xử lý nhiều việc trong thời gian ngắn. Với người con đang làm việc ở một tỉnh khác, thậm chí ở nước ngoài, cảm giác lo lắng có thể lớn hơn nhiều.
Không thể có mặt ngay khiến nhiều người lập tức nghĩ đến việc tìm xe đưa bố mẹ đi. Tuy nhiên, chuyển viện không đơn thuần là tìm một phương tiện để đi từ bệnh viện A đến bệnh viện B.
Điều quan trọng hơn là phải xác định người bệnh đang trong tình trạng nào, chuyển đến đâu, cơ sở nào tiếp nhận và trong hành trình có cần hỗ trợ đặc biệt hay không.
Con ở xa thì việc đầu tiên nên làm là gì?
Trước hết, hãy cố gắng có một đầu mối thông tin rõ ràng.
Nếu có người thân đang ở bệnh viện cùng bố mẹ, nên thống nhất một người trực tiếp trao đổi với nhân viên y tế. Người này có thể cập nhật lại cho các thành viên còn lại, tránh tình trạng mỗi người nhận một thông tin khác nhau rồi cùng gọi điện xử lý.
Nếu bố hoặc mẹ vẫn tỉnh táo và có khả năng trao đổi, người con cũng nên giữ liên lạc để nắm tình hình. Tuy nhiên, những vấn đề liên quan đến chuyên môn, tình trạng người bệnh và yêu cầu chuyển viện nên được xác nhận với cơ sở y tế thay vì suy đoán qua điện thoại.
Hãy hỏi rõ vì sao bố mẹ cần chuyển viện
Không phải mọi trường hợp chuyển viện đều giống nhau.
Tùy tình trạng và điều kiện chuyên môn, người bệnh có thể được chuyển đến một cơ sở khác để tiếp tục được đánh giá, theo dõi hoặc xử trí phù hợp.
Gia đình nên hỏi rõ:
- Lý do chuyển viện là gì?
- Dự kiến chuyển đến cơ sở nào?
- Tình trạng hiện tại của người bệnh ra sao?
- Có lưu ý đặc biệt nào trong quá trình di chuyển?
- Việc chuyển cần thực hiện ngay hay có thể chuẩn bị trong một khoảng thời gian nhất định?
Nắm được những thông tin này sẽ giúp người con ở xa biết mình cần phối hợp việc gì trước.
Đừng chỉ hỏi “có xe chưa?”
Đây là một trong những điểm gia đình rất dễ tập trung nhầm.
Khi nghe đến chuyển viện, câu hỏi đầu tiên thường là:
“Có xe đưa bố/mẹ đi chưa?”
Nhưng trước câu hỏi đó nên có một câu quan trọng hơn:
“Bố/mẹ cần được vận chuyển như thế nào?”
Một người vẫn tỉnh táo, có thể ngồi và di chuyển với sự trợ giúp sẽ có nhu cầu khác với người phải nằm, khó tự lên xuống xe hoặc cần được hỗ trợ trong hành trình.
Vì vậy, phương tiện nên được lựa chọn dựa trên tình trạng và nhu cầu thực tế của người bệnh, không chỉ dựa vào quãng đường.
Bố mẹ có thể đi taxi hoặc ô tô gia đình không?
Không thể trả lời chung rằng người bệnh chuyển viện lúc nào cũng phải đi xe cấp cứu. Ngược lại, cũng không nên mặc định rằng chỉ cần bố mẹ còn tỉnh táo thì có thể đi taxi hoặc ô tô thông thường.
Cần xem xét khả năng ngồi ổn định, tự lên xuống xe, mức độ cần hỗ trợ khi di chuyển và những hướng dẫn chuyên môn đã được cơ sở y tế đưa ra.
Nếu người bệnh ổn định và phù hợp với phương tiện thông thường, cơ sở y tế có thể hướng dẫn gia đình lựa chọn cách di chuyển phù hợp.
Nếu người bệnh khó ngồi, phải nằm, khó tự di chuyển hoặc có nhu cầu hỗ trợ trong hành trình, gia đình nên trao đổi về phương án vận chuyển có hỗ trợ phù hợp.
Con ở xa có thể phối hợp việc chuyển viện từ xa như thế nào?
Không nhất thiết mọi việc đều phải chờ đến khi người con có mặt tại bệnh viện mới bắt đầu xử lý.
Tùy tình huống, người con có thể phối hợp từ xa bằng cách:
Thứ nhất, xác định một người có mặt tại bệnh viện làm đầu mối. Người này trực tiếp trao đổi với nhân viên y tế và cập nhật thông tin cho gia đình.
Thứ hai, nắm chính xác nơi đi và nơi dự kiến tiếp nhận. Không nên chỉ biết tên bệnh viện một cách chung chung nếu còn cần xác định khoa hoặc khu vực tiếp nhận.
Thứ ba, hỏi về nhu cầu vận chuyển. Người bệnh có thể ngồi hay cần nằm? Có cần cáng hoặc hỗ trợ khác không?
Thứ tư, phối hợp tìm phương tiện phù hợp. Khi liên hệ đơn vị vận chuyển, hãy cung cấp thông tin cụ thể thay vì chỉ nói “cần một xe cấp cứu”.
Nhờ đó, nhiều bước chuẩn bị có thể được thực hiện trong khi người con đang trên đường về hoặc chưa thể có mặt ngay.
Hồ sơ của bố mẹ cũng cần được chuẩn bị
Một cuộc chuyển viện không chỉ có người bệnh và phương tiện.
Gia đình cần lưu ý các hồ sơ, giấy tờ, kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, đơn thuốc hoặc những tài liệu liên quan được cơ sở y tế hướng dẫn bàn giao hoặc mang theo.
Nếu con cái đang ở xa, hãy nhờ người đang có mặt tại bệnh viện kiểm tra lại những giấy tờ này trước khi người bệnh rời đi.
Không nên tự ý bỏ thuốc, thiết bị hoặc giấy tờ đang được sử dụng trong quá trình chăm sóc nếu chưa có hướng dẫn phù hợp.
Nếu bố hoặc mẹ lớn tuổi và không tự đi lại được thì sao?
Tuổi cao không phải yếu tố duy nhất quyết định loại phương tiện cần sử dụng.
Điều đáng quan tâm hơn là khả năng vận động và tình trạng hiện tại.
Ví dụ, một người lớn tuổi vẫn có thể ngồi ổn định và lên xuống xe với sự hỗ trợ sẽ khác với người không thể tự ngồi, phải nằm trên cáng hoặc gặp nhiều khó khăn khi thay đổi tư thế.
Ngoài quãng đường trên xe, gia đình cũng nên nghĩ đến toàn bộ quá trình:
từ giường bệnh → ra khỏi khoa → lên phương tiện → di chuyển → xuống phương tiện → đến khu vực tiếp nhận.
Đôi khi khó khăn lớn nhất lại nằm ở những đoạn này chứ không phải quãng đường giữa hai bệnh viện.
Có phải lúc nào chuyển viện cũng cần nhân viên y tế đi cùng?
Không.
Mức hỗ trợ trong quá trình vận chuyển cần được xem xét dựa trên tình trạng người bệnh, nhu cầu chuyên môn và hướng dẫn liên quan.
Một số người bệnh có thể chỉ cần phương tiện và hỗ trợ di chuyển. Một số trường hợp khác có thể cần nhân viên y tế phù hợp hoặc trang thiết bị hỗ trợ trong hành trình.
Vì vậy, không nên tự mặc định “có bác sĩ đi cùng mới an toàn”, cũng không nên tự giảm mức hỗ trợ chỉ để thuận tiện hơn.
Nếu không có người thân nào đang ở gần bố mẹ?
Đây là tình huống khó hơn nhưng vẫn nên xử lý từng bước.
Hãy trao đổi với cơ sở y tế để nắm tình trạng và những yêu cầu liên quan đến việc chuyển viện. Đồng thời, xác định xem có người thân, hàng xóm hoặc người quen đáng tin cậy nào có thể đến bệnh viện làm đầu mối trong thời gian con cái chưa thể có mặt hay không.
Khi liên hệ đơn vị vận chuyển người bệnh, cũng cần nói rõ ngay rằng người thân đang ở xa để hai bên trao đổi cụ thể về những thông tin và khâu phối hợp cần thiết.
Điều quan trọng là không nên hiểu việc thuê phương tiện vận chuyển đồng nghĩa với việc đơn vị vận chuyển có thể tự quyết định mọi vấn đề thay cho gia đình hoặc cơ sở y tế.
Khi liên hệ đơn vị vận chuyển, người con ở xa nên cung cấp gì?
Để việc trao đổi thuận lợi hơn, nên chuẩn bị những thông tin cơ bản như:
- Người bệnh đang ở cơ sở nào?
- Dự kiến chuyển đến đâu?
- Tình trạng hiện tại theo thông tin từ cơ sở y tế.
- Người bệnh có thể ngồi hay cần nằm?
- Có khó khăn khi lên xuống hoặc di chuyển hay không?
- Có yêu cầu hỗ trợ nào đã được nhân viên y tế lưu ý?
- Ai đang trực tiếp ở bên người bệnh?
- Số điện thoại của đầu mối tại nơi đi và người tiếp nhận thông tin của gia đình.
Thông tin càng rõ ràng, việc trao đổi về phương án vận chuyển càng thuận lợi.
Nếu phải chuyển viện ban đêm hoặc đi quãng đường dài
Khi chuyển viện vào ban đêm hoặc di chuyển liên tỉnh, gia đình thường càng lo lắng vì con cái khó có mặt ngay.
Tuy nhiên, ban đêm hay quãng đường dài không tự động quyết định người bệnh phải sử dụng một mức hỗ trợ nhất định.
Vẫn cần quay lại những yếu tố chính: tình trạng hiện tại, khả năng vận động, nhu cầu hỗ trợ trên đường, hướng dẫn của cơ sở y tế và điều kiện thực tế của hành trình.
Với quãng đường dài, việc chuẩn bị tư thế, điểm đón – trả, hồ sơ và người phối hợp ở hai đầu càng nên được xác định rõ trước khi khởi hành.
Khi nào gia đình không nên chỉ tập trung vào việc tìm xe?
Nếu người bệnh xuất hiện tình trạng diễn tiến nặng, bất thường hoặc cần xử trí y tế khẩn cấp, ưu tiên không phải là tự tìm một phương tiện để đưa đi càng nhanh càng tốt.
Gia đình nên thông báo ngay cho nhân viên y tế tại cơ sở đang điều trị hoặc tìm sự trợ giúp cấp cứu phù hợp với tình huống.
Việc vận chuyển người bệnh trong những trường hợp này cần được cân nhắc cùng yêu cầu chuyên môn, thay vì chỉ dựa trên mong muốn đưa người bệnh đến nơi khác thật nhanh.
Khi con ở xa, một đơn vị vận chuyển người bệnh có thể hỗ trợ những gì?
Khi người bệnh cần phương án vận chuyển phù hợp, một đơn vị cung cấp dịch vụ vận chuyển có thể là một trong các bên tham gia phối hợp cùng gia đình và cơ sở liên quan.
Tùy tình trạng và nhu cầu thực tế, việc hỗ trợ có thể tập trung vào phương tiện, tư thế vận chuyển, hỗ trợ lên xuống xe và nhân sự hoặc trang thiết bị phù hợp khi cần.
Điểm quan trọng là đơn vị vận chuyển cần được cung cấp thông tin đúng về người bệnh và hành trình trước khi bố trí phương án.
Trung Tâm Cấp Cứu Toàn Quốc hỗ trợ gia đình khi cần vận chuyển người bệnh
Khoảng cách có thể khiến người con chưa thể lập tức có mặt bên bố mẹ, nhưng nhiều bước chuẩn bị cho hành trình vẫn có thể được phối hợp từ xa.
Khi gia đình có nhu cầu vận chuyển người bệnh, Trung Tâm Cấp Cứu Toàn Quốc tiếp nhận thông tin về tình trạng, địa điểm đón – đến và nhu cầu thực tế để trao đổi, hỗ trợ bố trí phương án vận chuyển phù hợp.
Đặc biệt với trường hợp con cái đang ở xa, gia đình nên cung cấp rõ đầu mối tại bệnh viện, đầu mối của gia đình và thông tin nơi tiếp nhận để quá trình phối hợp được thuận lợi hơn.
Bài viết cung cấp thông tin tham khảo chung. Việc chuyển viện, lựa chọn phương tiện và mức hỗ trợ trong quá trình vận chuyển cần căn cứ vào tình trạng thực tế của người bệnh, chỉ định/hướng dẫn của cơ sở khám chữa bệnh và yêu cầu chuyên môn liên quan.
TRUNG TÂM CẤP CỨU TOÀN QUỐC
Hotline: 0704 115 115 | 0995 114 115
Y tế sự kiện: 082 8899 115 | 085 2288 115
Website:
Địa chỉ: 03 Đường 35A Trịnh Quang Nghị, Phường Bình Đông, TP. Hồ Chí Minh
Zalo: https://zalo.me/3105407123098382136
Email: 115toanquoc@gmail.com
Facebook: https://web.facebook.com/trungtamcapcuutoanquoc
Khu vực hoạt động: Toàn quốc
