Ho Lâu Ngày Chỉ Là Do Thời Tiết? Nguyên Nhân Và Dấu Hiệu Cần Lưu Ý
Mỗi khi trời trở lạnh, mưa nhiều hoặc nhiệt độ thay đổi, nhiều người bắt đầu xuất hiện những cơn ho và cho rằng: “Chắc do thời tiết, vài hôm sẽ hết.”
Thời tiết thực sự có thể ảnh hưởng đến đường hô hấp. Không khí lạnh, khô, thay đổi độ ẩm hoặc sự gia tăng của một số tác nhân dị ứng trong môi trường có thể khiến đường thở trở nên nhạy cảm và làm cơn ho xuất hiện rõ hơn.
Tuy nhiên, ho kéo dài không phải lúc nào cũng chỉ do thời tiết. Nếu triệu chứng tồn tại nhiều tuần, thường xuyên tái phát hoặc xuất hiện cùng khó thở, đau ngực, sốt, ho ra máu hay những thay đổi bất thường khác, người bệnh cần chú ý đến những nguyên nhân phía sau.
Ho là bệnh hay triệu chứng?
Ho không phải là một bệnh riêng biệt mà là một phản xạ bảo vệ của cơ thể, giúp làm sạch đường thở khi có chất nhầy, bụi, khói hoặc các yếu tố gây kích thích.
Vì vậy, cùng là biểu hiện ho nhưng nguyên nhân ở mỗi người có thể rất khác nhau.
Có người ho sau một đợt cảm lạnh hoặc nhiễm virus. Người khác lại ho liên quan đến hen, viêm mũi xoang, trào ngược dạ dày – thực quản, thuốc đang sử dụng hoặc việc tiếp xúc thường xuyên với khói thuốc và bụi.
Đây cũng là lý do việc chỉ tìm cách giảm cơn ho mà không quan tâm đến nguyên nhân có thể khiến vấn đề tiếp tục kéo dài.
Vì sao nhiều người nghĩ ho lâu ngày là do thời tiết?
Sự nhầm lẫn thường xuất phát từ việc triệu chứng bắt đầu đúng thời điểm giao mùa, trời trở lạnh hoặc mưa nhiều.
Không khí lạnh và khô có thể kích thích đường thở. Với những người có đường hô hấp nhạy cảm, hen hoặc cơ địa dị ứng, triệu chứng có thể trở nên rõ ràng hơn khi môi trường thay đổi.
Nhưng cần phân biệt giữa yếu tố kích thích cơn ho và nguyên nhân thực sự khiến ho kéo dài.
Nếu cứ mỗi lần thời tiết thay đổi là cơn ho xuất hiện, kéo dài nhiều tuần hoặc lặp lại thường xuyên, người bệnh không nên mặc định đây chỉ là phản ứng bình thường với thời tiết.
Những nguyên nhân nào có thể khiến ho kéo dài?
1. Ho sau nhiễm trùng đường hô hấp
Sau cảm lạnh hoặc một số đợt nhiễm virus đường hô hấp, những triệu chứng khác có thể đã giảm nhưng cơn ho vẫn còn tồn tại.
Đường thở có thể cần thêm thời gian để hồi phục và vẫn nhạy cảm với không khí lạnh, khói, bụi hoặc vận động. Vì vậy, người bệnh có cảm giác mình “khỏi rồi nhưng vẫn cứ ho”.
2. Hen và tình trạng đường thở tăng nhạy cảm
Ở một số người, ho có thể là biểu hiện nổi bật của hen.
Cơn ho có thể tăng khi vận động, về đêm, lúc gần sáng hoặc sau khi tiếp xúc với không khí lạnh, bụi, khói và các yếu tố kích thích.
Nếu ho thường xuyên tái diễn theo những hoàn cảnh tương tự, đặc biệt khi kèm khò khè, tức ngực hoặc khó thở, nên được bác sĩ đánh giá.
3. Viêm mũi, viêm xoang và dịch tiết đường hô hấp trên
Các vấn đề ở mũi và xoang cũng có thể liên quan đến ho.
Dịch tiết từ vùng mũi xoang có thể gây cảm giác vướng họng, khiến người bệnh thường xuyên hắng giọng hoặc ho.
Một số người còn có nghẹt mũi, chảy mũi hoặc cảm giác dịch chảy xuống phía sau họng.
4. Trào ngược dạ dày – thực quản
Không phải nguyên nhân gây ho nào cũng bắt đầu từ phổi.
Khi dịch từ dạ dày trào ngược lên thực quản và vùng họng, nó có thể gây kích thích và góp phần tạo nên cơn ho ở một số người.
Triệu chứng có thể xuất hiện nhiều hơn sau ăn hoặc khi nằm. Một số trường hợp có thể kèm ợ nóng, ợ chua hoặc cảm giác khó chịu vùng họng, nhưng không phải người nào cũng có đầy đủ những biểu hiện này.
5. Khói thuốc, bụi và các chất kích thích
Hút thuốc lá hoặc thường xuyên tiếp xúc với khói thuốc, bụi và môi trường ô nhiễm có thể gây kích thích đường hô hấp.
Nếu yếu tố kích thích vẫn tiếp tục tồn tại, cơn ho cũng có thể kéo dài hoặc thường xuyên tái phát.
6. Tác dụng phụ của thuốc
Một số loại thuốc, đặc biệt một số thuốc được sử dụng trong điều trị bệnh tim mạch và tăng huyết áp, có thể gây ho ở một số người.
Nếu cơn ho xuất hiện sau khi bắt đầu một loại thuốc mới, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ. Không nên tự ý ngưng thuốc đang được kê đơn.
7. Một số bệnh lý đường hô hấp khác
Ho kéo dài cũng có thể xuất hiện trong nhiều vấn đề khác của đường hô hấp và phổi.
Vì vậy, khi triệu chứng dai dẳng hoặc xuất hiện cùng những dấu hiệu bất thường, việc thăm khám giúp bác sĩ tìm nguyên nhân thay vì tiếp tục điều trị theo phỏng đoán.
Những biểu hiện nào đi cùng cơn ho cần chú ý?
Thời gian ho là một yếu tố quan trọng, nhưng những triệu chứng xuất hiện cùng cơn ho cũng cần được theo dõi.
Người bệnh nên chú ý khi có:
-
Khó thở hoặc hụt hơi.
-
Thở khò khè hoặc cảm giác tức ngực.
-
Đau ngực.
-
Sốt kéo dài hoặc thường xuyên tái diễn.
-
Khạc nhiều đờm hoặc đờm có biểu hiện bất thường.
-
Ho nhiều về đêm, ảnh hưởng đáng kể đến giấc ngủ.
-
Mệt mỏi kéo dài, ăn uống kém.
-
Sụt cân không rõ nguyên nhân.
-
Ho ra máu.
Những biểu hiện trên không thể dùng để tự kết luận người bệnh mắc bệnh gì. Tuy nhiên, chúng là những thông tin quan trọng để cân nhắc việc thăm khám.
Ho lâu ngày có nên tự mua thuốc uống?
Đây là một trong những sai lầm khá phổ biến.
Khi ho không hết, một số người liên tục đổi thuốc ho hoặc tự mua kháng sinh với mong muốn triệu chứng nhanh chóng biến mất.
Tuy nhiên, kháng sinh không điều trị mọi nguyên nhân gây ho. Nếu cơn ho liên quan đến virus, hen, trào ngược, dị ứng hoặc những nguyên nhân không phải nhiễm khuẩn phù hợp với kháng sinh, việc tự sử dụng thuốc có thể không giải quyết được vấn đề.
Thuốc giảm ho cũng không phải lúc nào cũng là câu trả lời duy nhất. Quan trọng là xác định nguyên nhân khiến triệu chứng kéo dài.
Có thể chăm sóc thế nào khi đang bị ho?
Nếu cơn ho còn nhẹ và chưa xuất hiện dấu hiệu nguy hiểm, một số biện pháp chăm sóc có thể giúp cơ thể dễ chịu hơn:
Uống đủ nước: giúp duy trì độ ẩm cho cơ thể và có thể làm vùng họng dễ chịu hơn.
Hạn chế khói thuốc: bao gồm cả hút thuốc chủ động và tiếp xúc với khói thuốc từ người khác.
Tránh tác nhân kích thích: nếu nhận thấy bụi, mùi hóa chất, không khí lạnh hoặc một yếu tố cụ thể khiến ho tăng lên, nên hạn chế tiếp xúc khi có thể.
Giữ môi trường sống thông thoáng: đặc biệt với người có đường hô hấp nhạy cảm.
Nghỉ ngơi hợp lý: cơ thể cần thời gian hồi phục, nhất là sau một đợt nhiễm trùng đường hô hấp.
Theo dõi diễn tiến: lưu ý thời điểm cơn ho thường xuất hiện, ho khan hay có đờm, triệu chứng nào đi kèm và yếu tố nào khiến ho nặng hơn. Những thông tin này có thể hữu ích khi đi khám.
Khi nào ho kéo dài nên đi khám?
Nếu một cơn ho kéo dài khoảng 3 tuần trở lên và không có xu hướng cải thiện, người bệnh nên cân nhắc thăm khám thay vì tiếp tục cho rằng chỉ do thời tiết.
Ngoài thời gian kéo dài, cũng nên chủ động kiểm tra khi:
-
Cơn ho ngày càng nặng.
-
Ho thường xuyên tái phát.
-
Ho ảnh hưởng nhiều đến giấc ngủ hoặc sinh hoạt.
-
Xuất hiện khó thở, sốt, đau ngực hoặc các triệu chứng bất thường khác.
-
Người bệnh lớn tuổi hoặc có bệnh nền về tim, phổi và các tình trạng sức khỏe cần được theo dõi.
Tùy biểu hiện và tiền sử, bác sĩ sẽ quyết định phương pháp thăm khám hoặc kiểm tra cần thiết để tìm nguyên nhân.
Dấu hiệu nào cần hỗ trợ y tế khẩn cấp?
Không nên tiếp tục chờ hoặc tự chăm sóc tại nhà nếu tình trạng của người bệnh trở nên nghiêm trọng.
Cần tìm kiếm hỗ trợ y tế khẩn cấp nếu xuất hiện những biểu hiện như:
-
Khó thở rõ rệt hoặc tình trạng hô hấp xấu nhanh.
-
Đau ngực đáng kể.
-
Ho ra nhiều máu.
-
Môi hoặc đầu ngón tay tím tái.
-
Lú lẫn, giảm tỉnh táo.
-
Người bệnh có biểu hiện suy kiệt hoặc tình trạng sức khỏe diễn tiến nhanh bất thường.
Trong những trường hợp này, ưu tiên là giúp người bệnh được tiếp cận hỗ trợ y tế kịp thời.
Đừng để “do thời tiết” trở thành lý do trì hoãn việc kiểm tra
Thời tiết thay đổi có thể khiến đường hô hấp nhạy cảm và làm cơn ho xuất hiện rõ hơn. Nhưng khi ho cứ kéo dài, thường xuyên quay trở lại hoặc xuất hiện cùng các dấu hiệu bất thường, việc tìm nguyên nhân quan trọng hơn việc tiếp tục chịu đựng và chờ cơn ho tự biến mất.
Đặc biệt với người cao tuổi, người có bệnh nền, người vừa xuất viện hoặc gặp khó khăn trong việc di chuyển, gia đình cần chú ý hơn đến những thay đổi về hô hấp.
Khi cần hỗ trợ chăm sóc người bệnh tại nhà, theo dõi sức khỏe hoặc cần vận chuyển người bệnh trong tình huống phù hợp, gia đình có thể liên hệ Trung Tâm Cấp Cứu Toàn Quốc để được tư vấn phương án hỗ trợ.
TRUNG TÂM CẤP CỨU TOÀN QUỐC
Hotline: 0704 115 115 | 0995 114 115
Y tế sự kiện: 082 8899 115 | 085 2288 115
Website:
Địa chỉ: 03 Đường 35A Trịnh Quang Nghị, Phường Bình Đông, TP. Hồ Chí Minh
Zalo: https://zalo.me/3105407123098382136
Email: 115toanquoc@gmail.com
Facebook: https://web.facebook.com/trungtamcapcuutoanquoc
Khu vực hoạt động: Toàn quốc