Sau khi hoàn tất quá trình điều trị và được bác sĩ cho xuất viện, gia đình thường tập trung chuẩn bị thuốc, giấy tờ, đồ dùng cá nhân và kế hoạch chăm sóc tại nhà.
Tuy nhiên, có một vấn đề đôi khi chỉ được nhận ra vào thời điểm chuẩn bị rời bệnh viện: người bệnh không thể tự đứng dậy, đi bộ hoặc bước lên xe để về nhà.
Điều này có thể gặp ở người bệnh vừa trải qua phẫu thuật, người còn yếu sau một đợt điều trị, người gặp hạn chế về vận động hoặc cần hỗ trợ khi thay đổi tư thế và di chuyển.
Vì vậy, trước khi đưa người bệnh về nhà, gia đình nên xem xét khả năng vận động thực tế của người bệnh và chuẩn bị phương án vận chuyển phù hợp. Các dịch vụ vận chuyển người bệnh không cấp cứu cũng thường phân loại nhu cầu dựa trên khả năng đi lại, sử dụng xe lăn, cần hỗ trợ chuyển người bệnh hoặc cần di chuyển bằng cáng.
Được xuất viện nhưng chưa chắc đã có thể tự di chuyển
“Được xuất viện” chủ yếu có nghĩa là người bệnh đã hoàn thành giai đoạn điều trị nội trú theo đánh giá của cơ sở y tế và có kế hoạch chăm sóc tiếp theo phù hợp.
Tuy nhiên, khả năng tự di chuyển của mỗi người sau khi xuất viện có thể rất khác nhau.
Có người có thể tự đi bộ và lên xuống xe bình thường. Trong khi đó, một số người vẫn cần hỗ trợ khi đứng dậy, chuyển từ giường sang xe lăn hoặc từ xe lăn sang ghế xe.
Một số trường hợp có thể cần phương tiện hỗ trợ chuyên dụng hơn, tùy vào tình trạng sức khỏe và khả năng vận động thực tế.
Vì vậy, gia đình không nên chỉ dựa vào việc người bệnh đã được xuất viện để quyết định rằng người bệnh có thể tự lên xe.
Những trường hợp nào có thể cần hỗ trợ khi vận chuyển?
1. Người bệnh không thể tự đứng hoặc đi lại
Sau thời gian điều trị, người bệnh có thể còn yếu hoặc gặp hạn chế vận động khiến việc đứng và đi lại trở nên khó khăn.
Nếu người bệnh không thể tự di chuyển hoặc cần người khác hỗ trợ liên tục, gia đình nên thông báo rõ tình trạng này khi sắp xếp phương tiện vận chuyển.
Các hướng dẫn về vận chuyển người bệnh không cấp cứu xem hạn chế vận động là một trong những yếu tố quan trọng khi xác định hình thức hỗ trợ phù hợp.
2. Người bệnh cần hỗ trợ khi chuyển lên xe
Không phải người bệnh nào cũng cần nằm trên cáng.
Một số người bệnh vẫn có thể ngồi nhưng không thể tự bước vào xe hoặc cần hỗ trợ khi chuyển từ xe lăn sang ghế.
Trong những trường hợp này, thông tin về khả năng đứng, đi lại và chuyển tư thế nên được cung cấp trước cho đơn vị vận chuyển để có thể đánh giá phương án hỗ trợ phù hợp. Một số hệ thống vận chuyển bệnh nhân có các phương án dành cho người cần hỗ trợ khi chuyển lên hoặc xuống phương tiện.
3. Người bệnh phải sử dụng xe lăn
Nếu người bệnh đang sử dụng xe lăn, gia đình cần thông báo rõ khi đặt phương tiện vận chuyển.
Không phải phương tiện nào cũng có thiết kế phù hợp để người bệnh sử dụng xe lăn trong suốt hành trình. Tùy vào loại xe lăn, điều kiện tiếp cận và tình trạng người bệnh, phương án vận chuyển có thể khác nhau.
Do đó, không nên tự ý đưa người bệnh từ xe lăn lên một phương tiện không phù hợp nếu việc chuyển đổi có thể gây khó khăn hoặc không đảm bảo an toàn.
4. Người bệnh cần di chuyển bằng cáng
Một số người bệnh không thể ngồi hoặc không phù hợp để di chuyển bằng tư thế ngồi có thể cần được vận chuyển trên cáng.
Đây là trường hợp cần trao đổi trước với đơn vị vận chuyển để xác định phương tiện và nhân sự hỗ trợ phù hợp.
Ngoài tình trạng của người bệnh, điều kiện tại nơi đón và nơi trả cũng cần được lưu ý. Ví dụ, cầu thang, lối đi hẹp hoặc vị trí đón khó tiếp cận có thể ảnh hưởng đến phương án đưa người bệnh từ nhà ra xe hoặc từ xe vào nhà.
Trước khi đón người bệnh xuất viện, gia đình nên chuẩn bị gì?
Việc chuẩn bị trước một số thông tin có thể giúp quá trình vận chuyển thuận lợi hơn.
Tình trạng vận động của người bệnh
Gia đình nên xác định và thông báo:
- Người bệnh có thể tự đứng được không?
- Có thể tự đi vài bước không?
- Có cần người hỗ trợ khi di chuyển không?
- Có đang sử dụng xe lăn hoặc dụng cụ hỗ trợ đi lại không?
- Có cần nằm trong quá trình vận chuyển không?
Những thông tin này giúp đơn vị vận chuyển hiểu rõ hơn nhu cầu thực tế thay vì chỉ biết người bệnh “đã xuất viện”.
Điều kiện tại nơi đón và nơi trả
Ngoài tình trạng người bệnh, hãy cung cấp thông tin về nơi đón và nơi trả.
Ví dụ:
- Có cầu thang hay không?
- Lối đi có hẹp không?
- Xe có thể tiếp cận gần cửa không?
- Có người thân ở nhà để tiếp nhận người bệnh không?
Đây là những thông tin có thể ảnh hưởng đến cách tổ chức việc đưa người bệnh từ bệnh viện lên phương tiện và từ phương tiện vào nơi ở. Các hướng dẫn vận chuyển người bệnh cũng nhấn mạnh việc xem xét khả năng tiếp cận tại nơi đón/trả, đặc biệt với người cần xe lăn hoặc cáng.
Có nên tự dìu người bệnh lên xe?
Điều này phụ thuộc vào khả năng vận động và tình trạng cụ thể của từng người bệnh.
Nếu người bệnh chỉ cần hỗ trợ nhẹ và có thể đứng, chuyển tư thế theo hướng dẫn của nhân viên y tế, gia đình có thể phối hợp với nhân viên bệnh viện để đưa người bệnh lên phương tiện phù hợp.
Ngược lại, nếu người bệnh không thể đứng, không thể tự chuyển tư thế hoặc cần nhiều người hỗ trợ để đưa lên xe, không nên cố gắng tự nâng hoặc dìu người bệnh nếu gia đình không có chuyên môn và phương tiện hỗ trợ phù hợp.
Đặc biệt, nếu việc di chuyển có nguy cơ làm người bệnh đau hơn, mất thăng bằng hoặc xảy ra sự cố trong quá trình chuyển người, nên trao đổi với nhân viên y tế và đơn vị vận chuyển trước khi thực hiện.
Xuất viện rồi, khi nào nên liên hệ đơn vị vận chuyển người bệnh?
Gia đình có thể chủ động trao đổi với đơn vị vận chuyển nếu người bệnh:
- Không thể tự đi bộ hoặc đứng vững.
- Cần hỗ trợ khi chuyển từ giường sang xe.
- Đang sử dụng xe lăn.
- Cần di chuyển bằng cáng.
- Cần hỗ trợ khi lên hoặc xuống phương tiện.
- Có điều kiện nhà ở khiến việc đưa người bệnh vào nhà gặp khó khăn.
Tùy vào tình trạng thực tế, đơn vị vận chuyển có thể trao đổi thêm về phương tiện và mức độ hỗ trợ cần thiết.
Điều quan trọng là cung cấp thông tin chính xác về khả năng vận động của người bệnh ngay khi đặt xe, thay vì chỉ thông báo đơn giản rằng người bệnh cần “đón từ bệnh viện về nhà”.
Xuất viện không có nghĩa là người bệnh đã hoàn toàn khỏe lại
Sau khi rời bệnh viện, người bệnh có thể vẫn cần thời gian để hồi phục và tiếp tục chăm sóc theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
Vì vậy, quá trình về nhà cũng nên được chuẩn bị phù hợp với tình trạng thực tế.
Nếu người bệnh có thể tự đi lại, một phương tiện thông thường có thể đáp ứng nhu cầu. Nhưng nếu người bệnh không thể tự đứng, không thể bước lên xe hoặc cần hỗ trợ đặc biệt khi di chuyển, gia đình nên cân nhắc phương án vận chuyển phù hợp thay vì cố gắng đưa người bệnh lên xe bằng cách thông thường.
Trung Tâm Cấp Cứu Toàn Quốc hỗ trợ vận chuyển người bệnh
Trong trường hợp người bệnh đã được xuất viện nhưng gặp khó khăn khi di chuyển, gia đình có thể liên hệ Trung Tâm Cấp Cứu Toàn Quốc để trao đổi về nhu cầu vận chuyển.
Trung Tâm hỗ trợ cấp cứu và vận chuyển người bệnh, với phương án được trao đổi dựa trên thông tin về tình trạng và nhu cầu di chuyển của người bệnh.
Lưu ý: Nội dung nhằm cung cấp thông tin tham khảo và không thay thế cho đánh giá, hướng dẫn của bác sĩ hoặc nhân viên y tế. Hình thức vận chuyển cần được lựa chọn dựa trên tình trạng thực tế của từng người bệnh.
TRUNG TÂM CẤP CỨU TOÀN QUỐC
Hotline: 0704 115 115 | 0995 114 115
Y tế sự kiện: 082 8899 115 | 085 2288 115
Website:
Địa chỉ: 03 Đường 35A Trịnh Quang Nghị, Phường Bình Đông, TP. Hồ Chí Minh
Zalo: https://zalo.me/3105407123098382136
Email: 115toanquoc@gmail.com
Facebook: https://web.facebook.com/trungtamcapcuutoanquoc
Khu vực hoạt động: Toàn quốc